0977888875

Trong ‘chảo lửa’ nợ nần cuối năm

TTO – Nợ, nợ, nợ… Vòng xoáy vay nợ – trả nợ cuối năm làm các ông chủ doanh nghiệp như trên chảo lửa. Nhiều người cho rằng nó như ‘bệnh khó chữa’, và có doanh nhân phải uống cả thuốc ngủ để khỏi bị stress nặng

8h sáng ngày gần cuối năm, Công ty TNHH N.T tại quận Nam Từ Liêm, Hà Nội mở cửa sớm. Một kế toán công ty đã đến ngân hàng từ trước 8h. Ba nhân viên tài chính còn lại, người gọi điện thúc giục, người kiểm giấy nợ, người trao đổi với sếp đầy lo lắng.

Tôi thuê kế toán giỏi, giao hẳn phụ trách công nợ, để theo dõi và đề xuất hướng giải quyết ngay khi có khoản nợ đến mức báo động. Nhưng vấn đề bức bối này cũng chỉ giảm được phần nhỏ.

Chờ từng phút tiền về

“Bên X.C báo mấy giờ họ chuyển tiền?” – giám đốc Nguyễn Xuân Hiền hỏi kế toán. “Họ báo đầu giờ chiều ạ, còn Công ty X.M nói cũng đang đợi tiền về như mình, chắc phải ngày kia” – nhân viên Hà trả lời. “Cháu giục họ nhanh lên, tết nhất rồi” – ông giám đốc thở dài…

Trong phòng kế toán, giọng gọi điện thoại dồn dập, lúc tình cảm, lúc gắt gỏng. “Họ nợ, mình đòi không được. Mình lại phải nợ người khác. Mà bên mình nợ họ gọi điện văng tục, buồn lắm!” – cô kế toán ủ dột.

Một người chạy sang phòng giám đốc báo: “Bên Công ty V.S nói thứ bảy mình qua họ trả tiền mặt, chứ họ không chuyển khoản”. Cô này vừa trao đổi xong, người khác lại nói: “Kế toán công ty kia nói mình cắt 10% thì họ mới chuyển 450 triệu cho mình”.

Phải mất một hồi bàn thảo, giám đốc và kế toán mới quyết định cắt 10% để nhận được tiền trả nợ, khoản tiền công ty đang rất cần ở thời điểm cuối năm.

Ông Hiền cho biết năm ngoái một nơi cũng nợ công ty ông tới 4 tỉ đồng. Cả tháng giáp tết, toàn bộ nhân viên phải đi đòi tiền, cuối cùng phải trích cho họ phần trăm họ mới trả nhiều đợt. Những khoản nợ lớn, khó thương lượng sẽ được giám đốc trực tiếp gọi điện thuyết phục, lúc cứng rắn, lúc mềm mại, hài hước.

“Cứ cuối năm, vòng luẩn quẩn đòi nợ – trả nợ này làm chúng tôi rất mệt mỏi” – ông Hiền than. Công ty N.T của ông chuyên sản xuất và cung cấp vật liệu xây dựng, gồm đá các loại, cát nghiền, nguyên liệu cho nhà máy ximăng, bêtông…

Treo băngrôn đòi nợ cũng không xong

Gọi điện thoại không được, nhắn tin không trả lời, thậm chí đến thẳng công ty hay nhà riêng để ngồi lì chờ đợi… nhưng dù sao đó vẫn là những kiểu đòi nợ thân thiện. Nhiều người còn treo băngrôn, thuê luật sư, thậm chí cậy dân đòi nợ chuyên nghiệp…

Anh Nguyễn Văn Lân, giám đốc một chi nhánh công ty về cửa cuốn, cứ mỗi dịp cuối năm lại vò đầu với các khoản nợ.

Anh than: “Công ty chủ yếu chỉ nợ vật tư, bên thi công thì hầu như bên nào cũng nợ lẫn nhau. Tổng thầu nợ nhà thầu phụ, chủ đầu tư lại nợ tổng thầu, thành vòng tròn luẩn quẩn. Cách giải quyết ban đầu thường “khủng bố” bằng điện thoại, nhắn tin thúc giục. Nếu không hiệu quả, tiếp tục cho kế toán đến công ty xem cam kết trả nợ thế nào…”.

Anh Lân cho biết doanh nghiệp làm ăn đàng hoàng thường tránh dùng biện pháp cứng rắn, trừ khi “vỡ trận”. Trường hợp thuê “xã hội đen” thì chỉ những chỗ cho vay nặng lãi. Còn người làm ăn chân chính đa số thuê luật sư. Cách đòi nợ cũng chuyên nghiệp và khoa học.

Có những nhóm đòi nợ lại chỉ toàn nữ, giọng nói nhẹ nhàng và sự kiên trì đeo bám có khi dễ thành công.

Ông Lê Đình Thiêm, phó giám đốc một công ty xây dựng, kể nhiều năm liền bị một đối tác nợ 2,9 tỉ đồng. Qua mối quan hệ, ông biết công ty họ đã được chủ đầu tư thanh toán, nhưng tay giám đốc lấy tiền tiêu dùng cá nhân, mua bất động sản.

Nhiều lần cho nhân viên đến đòi, nhưng chỉ đến uống nước trà rồi về tay trắng, ông phải in băngrôn đòi nợ treo trước cửa. Thậm chí, ông phải nhờ đến nhóm đòi nợ chuyên nghiệp. Họ gồm một luật sư nam và hai trợ lý nữ đến gặp ông thảo luận hợp đồng với mức chia 40/60%.

Thấy phần trăm quá cao, ông quyết định thuê “thám tử tư” theo dõi địa chỉ nhà sau khi người này chuyển chỗ ở để gây áp lực. Cuối cùng, anh ta cũng phải chịu trả dần từng phần.

 “Bài học cho tôi là không bao giờ cao hứng cho nợ vật tư nhiều đến vậy. Trong hợp đồng, tôi lưu ý đến vài trăm triệu là phải thanh toán rồi mới cung cấp tiếp” – ông Thiêm bộc bạch.

In băngrôn đi treo đòi nợ mà vẫn khó đòi – Ảnh: TÂM LÊ

Uống thuốc ngủ để đỡ stress

Ông Trương Năm, chủ một doanh nghiệp giấy bao bì ở TP.HCM, cũng than suốt tháng cuối năm này ông thường xuyên phải… uống thuốc mới ngủ được.

“Làm ăn đàng hoàng, nợ gối đầu nhau là chuyện thường, và doanh nghiệp chúng tôi phải chấp nhận luật chơi này. Nhưng thực tế có nhiều kẻ nợ rất ác, họ có tiền vẫn không trả, cứ chây ì ra để chiếm dụng vốn đối tác mà kiếm lợi cho mình” – ông bức xúc.

Ông Năm hiện đang có hơn 10 con nợ khó đòi, một số do làm ăn khó khăn và nhiều người thì có tiền cũng không muốn trả. Trong khi đó, ông lại đang bị ngân hàng gây áp lực dữ dội vì các khoản vay đầu tư nhà xưởng. Có ngân hàng bắn tiếng sẽ phát mãi bất động sản ông thế chấp cho họ.

“Cuối năm bận rộn thế này mà chính tôi phải hết đi Đồng Nai, Bình Dương, lại xuống Cần Thơ để đòi nợ. Họ chây ì quá. Kế toán mình đi còn bị bắt nạt” – ông Năm than đi đòi nợ mà phải ngọt nhạt mời con nợ ra… nhà hàng để năn nỉ.

Có người lánh mặt, ông phải cùng tài xế đậu xe ngay trước cửa để đợi “sếp nợ” đi về mà “rước” ra nhà hàng. Mới tuần rồi, ông đi Cần Thơ đòi khoản nợ 3 tỉ đồng đã bị thất hứa đến 7 lần.

“Tôi đi đòi nợ mà phải mang theo cặp rượu Chivas và hộp yến làm quà cho họ” – ông Năm kể đãi con nợ ăn uống say sưa, rồi vừa tặng quà vừa năn nỉ. Cuối cùng, ông còn cắn răng cắt bỏ luôn 8% lợi nhuận để được con nợ gật đầu hứa trả nợ, nhưng hết cả tuần qua vẫn chưa thấy họ chuyển đồng nào.

Hơn 10 tỉ đồng công nợ chưa đòi được trong khi vừa bị ngân hàng “dí” vừa nhìn nét mặt “buồn buồn” của nhân viên cuối năm chưa có tiền thưởng khiến ông Năm bị stress nặng. Ông tâm sự đi đòi nợ gặp đối tác làm ăn khó khăn làm ông lo, nhưng gặp kẻ có tiền mà cứ chây ì khiến ông vừa lo vừa giận, vừa stress.

“Mình thì không có tiền để xoay. Họ thì mới nâng đời xe sang, nhà lớn mà không chịu trả nợ” – ông Năm nói.

Có bạn khuyên ông nhờ cánh đòi nợ chuyên nghiệp, nhưng ông chưa dám nghĩ tới. Bởi không chỉ chi phí quá cao, thậm chí là “cưa đôi” mà có thể còn phát sinh lắm thứ phức tạp khó lường…

Chỉ còn vài ngày nữa là tết nhất, nhưng bàn cà phê sáng trĩu nỗi lo. Ông Năm còn 10 tỉ đồng khó đòi, các bạn ông cũng đang luẩn quẩn vòng xoáy đòi nợ và bị nợ dí.

Ông Trần Văn Hiền, chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở quận Bình Tân, cũng đang méo xẹo vì còn gần 4 tỉ đồng tiền nhà thầu nợ vật tư mà đòi hoài không được.

Ông Hiền tìm nhà thầu thì tay đó nói chủ đầu tư chưa thanh toán. Nhưng khi ông gọi chủ đầu tư thì lại nghe họ nói “trả gần đứt rồi, chỉ còn tiền bảo hành, chứ có tiền gì nữa đâu”. Ông quay sang truy lại nhà thầu thì lúc điện thoại ngoài vùng phủ sóng, lúc “dạ, dạ, em đang bận”, rồi tắt máy!

Cũng như bao lần trước, cứ mỗi năm “sa lầy” cảnh khổ này, họ đều hứa thầm: sang năm dứt khoát không cho nợ như vậy nữa. Nhưng rồi tất cả lại “vũ như cẩn”, vì làm ăn bây giờ mà không cho nợ lòng vòng lẫn nhau thì đố làm được…

Cơ quan chức trách không mặn mà giải quyết

Theo một số doanh nhân, nhiều người hiện không tin tưởng việc chuyển các vi phạm hợp đồng tài chính cho cơ quan chức trách xử lý.

“Rất phức tạp, mất thời gian công sức đi lại, mà nhiều nơi còn không muốn thụ lý, thậm chí xử lý rồi vẫn không lấy tiền lại được” – một chủ nợ nói.

Họ mong muốn các cơ quan chức trách lưu tâm xử lý vấn đề này để góp phần làm lành mạnh nền kinh tế. Bởi nợ xấu là “liều thuốc độc” giết chết doanh nghiệp. Nợ xấu càng chậm được giải quyết thì càng chết đau đớn hơn.

Công ty đòi nợ thuê Song Việt